Kiel Komuniki Kiel Homo

Esperante · English
la 3-an de aŭgusto 2018
Laste ĝisdatigita: la 18-an de aŭgusto 2018

La kapablo por paroli ne igas onin saĝa.
―Qui-gon JINN

La komunikadon ni traktas nepripensinde. Nur ĉar oni povas paroli ne signifas, ke oni povas komuniki. Ĉiutage kian ajn perilon ni uzas por ideojn, mesaĝojn, kaj absurdaĵojn alparoli al unu la alian. Bedaŭrinde, atenton kiel ni komuniki ni fakte ne atentas meti—tiel longe kiel la demando de kion ni komunikas estas respondita, ni satiĝas.

Okazas efektiva komunikado kiam mesaĝo alportitas kiel ilo por volitan celon atingi. Pro la celbazita aliro, ne gravas se la komunikanto komunikis pli da intentica mesaĝo. Kiam tankon oni uzas por moskiton mortigi, estas efektive.

Okazas rendimenta komunikado kiam la ekzakta kiomo de mesaĝo alportitas—nek pli, nek malpi. Ekzemplo estas kiam ekzaktajn priskribojn oni donas al iu por ion fari, senerare, senmakule. Erarojn de komunikado ĉi tiu metodo ne permesas.

En ĉi tiu artikolo, mi diskutos kiel komunikadon aliri home. Ĉi tio devias de la psikopatiaj metodoj de kutimaj lernolibroj pri komunikado. En firmaaj kaj komercaj okazejoj, ĉi tio estas tro kutime vidita, en kiu ĉiuj komunikas al unu la alian kiel aro de rabiaj hienoj en ŝtala kaĝo—malsane kaj senkompate.

Parolita lingvo

Ni lernis kiel komuniki unue, antaŭ ol ni lernis kiel skribi; Ĉi tio multe parolas pri kiel praa estas verba komunikado. Kvankam, ĉi tio kostas; ĝi estas facile por uzi kaj maluzi. Kiam komplimenton iu donas al oni, la impreso daŭras vivtempe. Kiam malutilajn vortojn iu diras, la dorolon ni portas por la cetelaj ne niaj vivoj.

Homoj, ne maŝinoj

Kiam ni komunikas al maŝinoj—ĉu ili estas programara aŭ aparatara formo—ekzaktan korespondon inter niaj intencoj kaj la eligojn kiuj ni deziras el la enigoj ni devas fari. La interagoj kaj la rezultoj de tiel komputeblas kaj antaŭdireblas.

Homoj estas ege malsame—ne ekzistas 1:1 rilato de instrukcioj kaj la elveno. Homoj estas emociaj bestoj. Ni disvolviĝis el malsamaj cirkonstancaro kontraste kun modernaj komputikaj sistemoj kiujn ni nun havas. Kiam ekzaktajn mesaĝojn ni komunikas, iom da kelkaj faktoroj ni ne tenas en la kalkulo inkluzive la variablecon de interpreto. Nur ĉar kion ni diras al la alia flanko de la komunikado ni klare komprenas ne signifas, ke ĝin la alia flanko ankaŭ klare komprenas. Ĉu sufiĉan fonon kaj kuntekston al la komunikato ni disponigis? Ĉu la mensan bildon de niaj ideoj al la komunikato ni ekzakte transmetis? Ĉu miajn pensajn procezojn ri povas konstrui kiel eble plej mi deziris? Se unu de tiuj demandoj estas responditaj de ne, kiam ni devas retaksi kiel ni komuniki.

Limigojn akcepti

Kiam mesaĝojn al iu kiuj ne la samajn mensajn kapablojn havas kiel la komunikanto iu bezonas komuniki, alĝustigoj devos esti faritaj. Aferojn ĉiuj da ni traktas malsame. Ŝaka grandmajstro devas teni en la kalkulo, ke se komencanton ri instruas, la studanto povas kompreni nur tiom. Ri ne povas ekstremiĝi kaj lin devigi por altnivelajn temojn kompreni. Estas malpenetrebla muro; tiu muro nur malplidekiĝas per tempo.

Estu tolereme

Estas facile por fali al insidon, en kiu, niaj emocioj volus ŝati por niajn komunikadajn procezojn regi. Kiam ni opinias, ke kiujn ni komunikas ne estas bone asimiliĝis de la komunikato, ni frustriĝas kaj maltolerimiĝas. Kiam ĝi okazas, niajn ideojn ni puŝas eĉ pli malsupren la aleon, kiu la jam malfunkcian komunikadon pliseverigas. Kiam paciencon ni malvas, ni ne plu komprenas kial ni eĉ komunikas en la unua okazo.

Skribita lingvo

Kelkaj progresoj en skribado estis realigitaj en la antaŭaj jardekoj. Ni iris de manskribitaj enhavoj el komputile skribitaj iuj. Tamen, eĉ kun la oportunoj de skribado, ne ankoraŭ estas inklinemaj por la mesaĝojn ne povas kapabli sendi klare al niaj ricevantoj. Skribita, male al parolita lingvo estas alia bestia entute.

Estu ĝentile

Kio estas la diferenco inter “Legu la dokumentojn.” kaj “Bonvole legu la dokumentojn.” aŭ eĉ “Ĉu vi bonvolus legi la dokumenton?” Kiam la pravaj vortoj uzitas, ni pozitive bildigas, ni imagas en niaj kapoj kiel devus okazi la komunikado se ĝi okazis en vizaĝalvizaĝa maniero. Male, kiam la vortojn ni uzu troe, trostreĉon sur la mesaĝo kreas, la mesaĝon tute ŝanĝi. Kontrastu “Ek.” kaj “Ek, ve!

Emoĝiojn uzu ŝpareme

Unu malavantaĝo de skribita komunikado estas, ke estas malfacile por emociojn esprimi, kiujn oni volas montri. Estas fojoj, en kiu, kia ajn bonaj la vortoj, ankoraŭ ne eblas por niajn varmecojn kaj sincerojn fiksi al la mesaĝo. Multfoje, mesaĝon kiu unuformas inter kulturoj emoĝioj alportas. La mesaĝon de persno kiu feliĉecon montras la bildo de feliĉa vizaĝo alportas. Homoj povas identiĝi kun tiu bildo, facile. Tamen, same kiel parfumoj, tro multe malbonas.

Anstataŭ punkton (.) krisignon (!) uzu

La interpunkcioj kiujn ni uzas en niaj mesaĝoj multe gravas, ĉu ili estas malgrandaj frazeroj aŭ plenaj frazoj. Ĉi tio, denove, konektitas al la maniero en kiu la personon kiu komunikas ni imagas. La respondon “Bone.” ni traktu. Ĉi tiu mallonga mesaĝo lakonas kaj klaras. Bedaŭrinde, ĝi ankaŭ estas senenhava de vivo; vervon ĝi malhavas. Ĉi tion kontrastu al “Bone!” Ĉi tiu versio vivas. Mensan bildon de persono kiu estas ĝisosta kaj engaĝita kun la konversacio kreas.

Korpa lingvo

Kiam mesaĝojn kiuj ne kongruas al kiun ni parolas niaj korpoj alportas, okazas misekvilibrio. Konfuzon, kaj kelkfoje frustron ĉi tio kreas. Se nia parolo estas la sono kiu elvenas de nia buŝoj, niaj korpoj estas la. Sen staremaj ŝeloj, niaj mesaĝoj perdiĝos.

Antaŭen kliniĝu

Ĉi tion pripensu: kiel oni komunikas al iu, sian korpon si movas for de onii. Kiun mesaĝon ĝi sendas al oni? Ĉi tion kontrastu kun iu, kiu antaŭen kliniĝas por onin aŭskulti. Kio okazas, estas la nura ago de antaŭen kliniĝi la distancon inter la deveno de la sono—ria buŝo, al la celo de la sono—oniaj oreloj, malpligrandigas. La rapido, kaj la rilata distanco, en kiu sono aere trairas estas nekalkulinda. Tamen multe gravas al la iu kiu parolas. Oni signalas al iu, ke oni estas ĝisosta por riajn mesaĝojn ricevi. Oni montras, ke oni estas aktive partoprenas en la konversacio.

Malfermajn polmojn montru

Kiam niajn polmojn ni montras al la aŭskultanto, sencon de partopreno ni envokas, iu kiu montras, ke la tiu kun malfermaj polmoj rin igas vundebla. Ĉi tio estas pro parte de nia anatomio—niaj polmoj karnas kaj delikatas. Se la enaj partoj de niaj manoj vundiĝos, niaj kapabloj por aĵojn teni estas ege kompromisitaj. Kiam niajn polmojn ni montras, malfermeco ni montras, vocelon por lerni ni montras, kaj fidon ni montras.

La okulojn rigardu, sed ne fiksrigardu

En vizaĝalvizaĝaj interagoj, neniu estas pli potenca kaj pli subtila ol okulkontakto. Eĉ se vortoj ne estis eldiritaj, mesaĝoj komunikitas. Kiam iu estas parolanta al oni, okulkontakton pluigu. La ruzo estas por ne rigardi rekte al la okuloj, sed ie inter la ponto aŭ nur centimetro ĉirkaŭ la linio en kie la brovoj kunsidas. Pol ĝin pliengaĝigi, nelonge rigardi je la flankoj aŭ malsupren, tiam reiru al la areo de la okuloj. Tamen, la aliajn partojn de la korpo de la paronlanto ne rigardu dum ĉi tiu procezo; eblas signalojn sendi al ri, ke kion ri diras oni ne priatentas.

Miksaĵo

Estas aferoj kiuj ne adaptas en la kategiroj ĉi-supre, kaj ilin mi kolektis ĉi tie anstataŭe.

Adaptu al ĉiu persono

Ĉiesmezuran aliron ne havu—kiel t-ĉemizo. Nur ĉar la kutimaj metodoj funkcias kun alia persono, ne signifas, ke estas malprava for ri. Aŭ, nur ĉar oni estas tiel kutimiĝas per la komunikadaj metodoj kiujn oni uzas ĉiutage kun homoj kiujn oni ĉiutage interagas, ne signifas, ke ilin oni devas uzi ĉie. La lignan segilon ne uzu al feraj bastonoj. Tion, kion personon funkciigas komprenu. Iliajn interezojn konu. La potencon de babiladon ne malestimu.

Aŭskultu pli

Ne gravas kiel bone ni pensas pri si mem, ni devas alliniiĝi al tiu, kiu komunikas al ni. Aliokaze, kial partopreni tute, se ni tro okupatas per niaj malhumiloj, ke nur niajn voĉojn ni volas aŭdiĝi. La urĝon por maldaŭrigi regu. La interparolon ne forkaptu. Ju pli volecon por aŭskulti oni montras, des pli homoj volos sati por aŭskulti al oni.

Ridetu

Ne okazos la utilŝarĝo de rideto en la momenton, en kiu la rideto estis ricevita; estas dum la momentoj de pripensadoj. Daŭreman efekton rideto kreas, kaj estas tiel potenca, ke kapablas por malbonan senton ŝanĝi. Neseriozecon, engaĝiĝon, kaj feliĉecon rideto alportas. Ĝin portu. Ĝin posedu. 😄